Interesując się zagadnieniami SEM nie pomijam też samego marketingu. Interesuje mnie reklama, jej rodzaje i wpływ jaki ma na odbiorcę. Gdy do końca jeszcze nie poznałem tematu to zadawałem sobie pytania jak to było i jak to jest z tą reklamą? Jakie przekazy reklamowe charakteryzują się największą efektywnością. Czy są to reklamy gdzie mamy produkt podany jak na tacy z silne nasyconą perswazją reklamową i głośnym wykrzykiwanym wezwaniem do zakupu? Czy takie reklamy mało odkrywcze artystycznie i w zasadzie wydające się dość archaiczne działają? Z drugiej strony zauważalne są przekazy reklamowe stosujące swoistą estetykę szoku wizualnego, gdzie zależność pomiędzy sztuką a projektowaniem komercyjnym jest bardzo płynna. Na te wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć w niniejszym poście.
Aby zacząć pisać o rodzajach reklamy nie można nie wspomnieć w jakiej erze reklamy się teraz znajdujemy i jakie ery już przeminęły:
Ery reklamy:
- Era przedmarketingowa ? była to epoka bardziej zachwalania i zachęcania do zakupu niż reklamowania danego produktu tudzież usługi. Wszystko opierało się na obeznaniu, przygotowaniu i swoistej intuicji handlowej. Era ta trwała od starożytności do ostatnich dziesięcioleci XVIII wieku.
- Era informacji masowej ? reklama na tym etapie odnosiła się do konsumentów jak do swoistej homogenicznej masy. Była ona oparta na założeniu, że ludzie mają mniej więcej jednakowe potrzeby i upodobania, że podobnie reagują na te same bodźce. Twórcy reklamy w tamtej erze byli przekonani, że dokładnie mogą przewidywać te potrzeby. Ludzie byli postrzegani jako jednakowe masy konsumenckie. Trwanie tej ery obejmuje koniec XVIII wieku kiedy w Europie i Ameryce Północnej kształtowały się kapitalistyczne stosunki produkcji. Koniec tej ery to połowa XX w.
- Era badań: świadome, celowe i precyzyjnie trafianie z przekazem reklamowym do umiejętnie zidentyfikowanych grup docelowych. Era badań jest to era, w której aktualnie się znajdujemy. Rozpoczyna się ona od połowy XX wieku. Cechuje się ona rozwijaniem u ludzi potrzeb konsumpcyjnych oraz kształtowaniem konsumpcyjnego systemu wartości.
Mamy już ery reklamy, więc przyszedł czas na ich typy. Każda era nie przeminęła do końca, zawsze ostają się jakieś pozostałości, w tym wypadku jest to sok, esencja skuteczności przekazu, która z wdziękiem przechodzi dalej i trwa po dziś dzień. W przeciągu tego czasu również kształtował się trening odbiorczy potencjalnego klienta, nabywany w procesie użytkowania rozmaitych mediów masowych.
Typy reklamy
Hard sell to długi, nudny oraz objaśniający przekaz reklamowy, podający praktycznie szczegółowe atrybuty produktu. Przekaz ten praktycznie chce złapać konsumenta za ramiona i mocno nim trząść aby koniecznie kupił TEN produkt. Mocne i intensywne sprzedawanie z bezpośrednim zaadresowaniem do klienta. Reklama tego typu ciągle i nieustanie krzyczy kup, kup, KUP! Reklama ukazuje świat zamieszkały przez ludzi o konkretnej, jednoznacznej tożsamości rodzajowej oraz społecznej. Idiom wizualny w przeważającej większości reklam jest konserwatywny i monotonny. Monotonny niczym kawał mięcha na billboardzie. Reklama ta nie stara się kształtować estetycznych przywiązań konsumentów lecz odpowiadała ich niemalże pierwotnym potrzebom. Stosowana jest tu formuła oparta na obietnicy, symbolicznej gratyfikacji za nabycie produktu.
Z biegiem czasu konwencja nabywczo ? odbiorcza potencjalnego klienta zaczyna wychodzić z jaskini, czego wynikiem jest większa biegłość w odczytywaniu przez konsumenta reklam . Już nie wystarczy rzucić jakiejkolwiek kości konsumentowi, teraz trzeba się nad nią zastanowić. W połowie XX wieku w wyniku narastania ilości reklam w otoczeniu człowieka rosną również wymagania co do jakości oferty reklamowej.
Pojawia się:
Life style advertising czyli wykorzystywanie tęsknoty konsumentów za atrakcyjnym, przyjemnym i luksusowym stylem życia. Podstawowe założenie takiej reklamy to kształtowanie poczucia, że przedmioty prezentowane nie tylko zaspokajają nasze potrzeby materialne i emocjonalne, ale również umożliwiają eksterioryzację osobowości. Pierwsza takiego typu reklama to reklama rako-tworów Marlboro, która stawiała na marzenie konsumenta o wolności. Firma ta kiedyś prezentowała przykłady mężczyzn, którzy są silni, twardzi wolni. Na początku przedstawiano tych gości w różnych postaciach lub zawodach. Najbardziej jednak przyjęła się postać kowboja (ciekawe dlaczego 
).
Reklama staje się fundamentem oraz integralną częścią kultury konsumpcyjnej. Społeczeństwo konsumpcyjne to społeczeństwo, gdzie użytkowanie dóbr materialnych lub usług jest inne niż ze względów praktycznych, życiowych lub fizycznych. Jest to działanie brane za podstawowy cel i staje się główną praktyką kulturową jednostek.
Możliwości konsumpcyjne stanowią zarówno miarę indywidualnego sukcesu jednostki jak i zbiorowości. Pojawia się nawet takie zjawisko jak status anxiety ? stan niepokoju o status społeczny, potrzeba ciągłego podwyższania przez ludzi własnego stanu posiadania i dostępu do dóbr konsumpcyjnych.
Wielkimi krokami nadchodzą czasy gdzie bezpieczeństwo estetyczne odbiorcy zostanie zachwiane. Czasy rewolucji kreatywnej to okres wielkiej artystycznej i społecznej fermentacji. Składały się na nią rewolty studenckie, ruch wyzwolenia kobiet, wojny i konflikty zbrojne (min. Vietnam), ruch dzieci kwiatów, psychodeliczna rewolucja w kulturze masowej.
Zaczęły się pojawiać reklamy, które w swoich przekazach były skrajnie odległe od reklamowanego towaru. Pojawiła się reklama autoironiczna drwiąca z samej siebie, demaskująca proces produkcji reklam i promowania produktów. Pojawiły się reklamy non-profit ukazujące problemy społeczne.
Od tego momentu reklama zaczęła sama siebie definiować jako sztuka.
Przekaz reklamowy zaczął docierać do coraz szerszej grupy odbiorców, lecz w dalszym ciągu grupa docelowa jaką była młodzież nie dała się pozyskać w zadowalającym stopniu.
Przełom w reklamie dla młodzieży nastąpił w 1975 kiedy w angielskim show Top of the POPs puszczono teledysk Queen: Bohemian Rhapsody. Emisja ta sprawiła, że singiel utrzymywał się na topie hitów przez dziewięć tygodni, a sprzedaż była niesamowicie duża. Porównywalną ilość w sprzedaży osiągneła ponownie po śmierci wokalisty.
Specjaliści od reklamy doszli do wniosku, że umiejętne zwizualizowanie potrzeby młodzieży może być kluczem do sukcesu promocyjnego. W 1918 odpalono MTV gdzie reklama kierowana do młodzieży rozkwitła.
XX wiek – globalny styl reklamowania – przewaga obrazu nad tekstem. Prymat bodźców emocjonalnych nad racjonalnymi:
- duże znaczenie muzyki
- duże znaczenie rytmu
Reklama postmodernistyczna – reklama ta mogła obywać się bez reklamowanego produktu – grupa docelowa to kompetentni, inteligentni i dobrze rozumiejący rynek konsumenci. Taka grupa rozumie nawet takie reklamy, w których produkt nie jest pokazywany.
Taki typ reklamy pomija jakiekolwiek elementy reklamy typu hard sell jak jasność, zrozumiałość, jednoznaczność, logiczną argumentację a przedewszystkim NUDĘ. Nuda tam bije zewsząd, bije z produktu z tła z koloru z postaci i z ich wypowiadanych słów. Reklama postmodernistyczna w skrócie to widowisko, wręcz istny pokaz destrukcji.
Reklama w dobie postkonsumpcji emanuje przekazem, krzyczy i nie boi się tego. Wszystko to co było swoistym reklamowym tabu zostaje wykrzyczane, wyrzygiwane wprost na widza: polityka, religia, problemy społeczne. Bez przeszkód pokazywana jest erotyka i nagość homo i heteroseksualna.
Naruszane są rozmaite społeczne normy po to tylko, aby zszokować konsumenta w zetknięciu się z komunikatem reklamowym. Czy to działanie było gorszące i odstraszające? Ależ nie. Jest to poparta badaniami skuteczna strategia reklamowa gdzie w centrum zainteresowania stawiany jest autokreacyjny potencjał konsumpcji.
Należy sobie zadać pytanie czy obecnie istnieje jeden nowy gatunek reklamy? Wszystkie te ery i rodzaje reklam nie zaginęły, istnieją nadal przenikając się nawzajem kierując się do dobrze dobranych grup docelowych. Zniknęły co prawda komunikaty konserwatywne, stereotypowe używające starszych i bardziej przewidywalnych sposobów oddziaływania, ale przecież świat reklamy to nie muzeum.
Reklama to bodzieć, pożywka, narkotyk dla będacego na głodzie konsumenta, którego ostatecznym życiowym celem jest zaspokajanie swoich materialnych potrzeb. Wszędzie na świecie, istnieją takie jednostki jak nie tubylcy to przyjezdni, gdzie konsumpcja to źródło szczęścia samo w sobie.
Dla wszystkich, których zainteresowałem tematyką reklamy na początek polecam bardzo fajną książkę “Wiedza o reklamie” autor: Karolina Janiszewska , Rafał Korsak , Bogusław Kwarciak. Jest to bardzo dobre wprowadzenie do świata reklamy.